Sodomie door de eeuwen heen, ook in het Bezuidenhout en Haagse Bos

In het boek ‘Gesodemieter in Den Haag’ schrijft historicus Van der Helm uitgebreid over de homovervolgingen die in Den Haag hebben plaatsgevonden rond 1730. Er was ook een jongen bij uit Veur, nu gemeente Leidschendam. Lezen we heden in kranten over het pesten en treiteren van deze minderheidsgroep: in het jaar 1730 werd je veroordeeld tot de strop wanneer je gemeenschap had met je eigen geslacht! Terwijl het leven daarvoor zo aangenaam was!

Gesodemieter in Den Haag van F.J.A.M. van der Helm
Het is ruim 300 jaar geleden dat het in en rond Het Binnenhof goed toeven was voor homo’s, ook al werden de heren niet met die naam aangeduid. De gangbare naam in die dagen was sodomiet en verwees naar het verhaal in de Bijbel over Sodom en Gomorra. Koning-Stadhouder Willem III die in 1702 was gestorven had Den Haag tolerant gemaakt voor homo’s. Dit had alles te maken met zijn eigen vermeende homo-zijn. Uit onderzoek in de archieven is gebleken dat er in Den Haag en omgeving verschillende etablissementen waren voor homo’s. Ook bestond het Haagse Bos reeds als ontmoetingsplaats. Trouwens niet alleen voor homo’s; het was ook een afwerkplaats voor vrouwen van lichte zeden die een man wilde behelpen. Naast het Haagse Bos was aan de Bezuidenhoutseweg een prachtig herbergje te vinden met een achterdeur naar het bos, waar Van Rhee de scepter zwaaide. Boven kon je enkele uren met je scharrel doorbrengen en werden de deftige gordijntjes keurig gesloten. Aan de straatzijde was niets te zien. Dat allemaal in de tijd van 1700. Gezellig was het zeker. Het was ook de Pruikentijd en de welgestelde mannen met pruiken op, dede wel wat verwijfd aan. In bruisend Den Haag waren diverse rendez-voushuizen. Jaap Bakker bezat zo’n huis aan het Spui. Toen de plek waar de veerboot op Amsterdam en Delft aanmeerde. Lieden uit die steden wisten het huis van Bakker goed te vinden en deden zich te goed aan de jongens, die hij daar verhuurde. Ook de jonge en goddelijke Zacharias Wilsma verleende daar zijn diensten. Hij zou in 1730 degene zijn die bij de Utrechtse Dom werd betrapt, waarna de homovervolgingen begonnen. Ofschoon velen in Den Haag de danse wisten te ontspringen, werden er zeker vijftien opgepakt die allen tot de galg zijn veroordeeld.

Kees Wassenaar
Daartoe behoorde ook de 39-jaroge Kees Wassenaar die uit Veur afkomstig was. Hij had een woning aan het Voorhout en ging met melk en kaas langs de deuren. Hij was goed ingevoerd in het homowereldje en verleende naast zijn melk en boter ook andere diensten. De schrijver gaat uitgebreid in op het homoleven van die tijd. Een tolerante tijd, die eindigde in 1730. Daarna is het eeuwenlang nooit meer goed gekomen.

Gesodemieter in Den Haag – over homofilie en de homovervolging in Den Haag anno 1730 – F.J.A.M. van der Helm. 2e druk. Geschiedenis, Nederlandstalig, 17 euro ISBN 9789460081040. 234 blz. Verkrijgbaar bij de schrijver en o.a. via https://www.kirjaboek.nl/proddetail.asp?prod=boek_3081 . Info/schrijver helmhuis@ziggo.nl