Geheugen van Bezuidenhout : Schoolgebouwen

Van Heutszstraat 12

Van heiutszstraat 12, 17 december 1931 geopend

1928 C. van Eesteren, architect, krijgt in april opdracht van Gemeentewerken om een complex van vier scholen en een bewaarschool op een terrein aan de zogenaamde Molensloot bij de Schenkkade te ontwerpen.

1931 Het eerste deel dat klaar is in de Van Heutszstraat 12, wordt op 1 maart in gebruik genomen door enkele klassen van de openbare lagere school, vanaf 1948 Van Heutszschool genoemd. Het gebouw heeft zeven leslokalen op de begane grond, een gymnastieklokaal, spreekkamer voor het schoolhoofd, vertrek voor de schoolknecht, bergplaatsen en een kelder voor cv en kolen. Op de eerste verdieping zijn eveneens zeven leslokalen, verder een onderwijzerskamer en bergplaatsen voor leermiddelen. Op de tweede verdieping zijn lokalen voor handenarbeid en tekenen.

1985 De school fuseert met andere openbare scholen. De hoofdvestiging komt aan de Van Heutszstraat 12 met een dependance aan de Roosenboomlaan.

2014 In voormalige schoolgebouw aan de Van Heutszstraat 12 wordt het Buurthuis van de Toekomst PuntZuid gevestigd.

Gebruikers
Van Heutszschool (1931-1985)

Architect Cormelis van Eesteren (1897-1988) studeert architectuur in Rotterdam. Op een studiereis door Europa komt hij in contact met vele internationale architecten en ontwerpers. Hij besluit dat hij stedenbouwkundige wil worden, en volgt daarvoor een opleiding in Parijs. Van Eesterens vroege ontwerpen verraden de invloed van Berlage. In 1925 wint hij een ontwerpwedstrijd voor Unter den Linden in Berlijn. Dit betekent zijn internationale doorbraak. Enkele jaren hierna gaat Van Eesteren aan de slag voor de Gemeente Amsterdan. Het Algemeen Uitbreidingsplan, voor de uitbreiding van Amsterdam, dateert uit de jaren dertig maar werd pas na de Tweede Wereldoorlog uitgevoerd. Van Eesteren houdt bij zijn stedenbouwkundige ontwerpen vast aan de vier primaire functies van de stad wonen, recreëren, verkeer en werken: ‘de functionele stad’. Van Eesteren is van 1930 tot 1947 voorzitter van het Congrès Internationaux d’Architecture Moderne (CIAM), een serie internationale conferenties over moderne architectuur en stedenbouw. In het boek Cornelis van Eesteren. Ontmoeting met de avant-garde 1914-1929 schetst de auteur Sandra Guarda het (werkende) leven van Van Eesteren, hoe hij zich tot stedenbouwkundige ontwikkelde en zijn betrokkenheid bij de internationale avant-garde.

Bronnen
Archief van Gemeentewerken 1920-1929 Hga bnr 0484 doos nr 35
Website van Eesteren Museum te Amsterdam

Van der Wyckstraat

Nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Amalia van Solmsstraat 5

Amalia van Solmsstraat 5,(1964, arch. H.T. Zwiers)  ca1965

Nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Vlietstraat 10

Vlietstraat 12,  sept 1976

Nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Helenastraat 10

Helenastraat 10

1954 Het bestuur van Sint Vincentius Vereniging geeft opdracht aan architect Jan Mol om een ontwerp te maken voor de Sint Nicolaaschool op een terrein tussen de Bezuidenhoutseweg en de Helenastraat. Het oude schoolgebouw in de Mariastraat 1 uit 1903 werd door het bombardement van het Bezuidenhout volledig verwoest.
Architect J. Mol ontwerpt een gebouw met vier klaslokalen op de begane grond en vier op de verdieping. Bij de entree is een trappenhuis, een hoofdenkamer een kamer voor de bediende, een handenarbeidlokaal en een gymnastieklokaal met nevenvertrekken. Het gymlokaal is met een lange glazen gang met de school verbonden en biedt uitzicht op een ruim grasveld. De stenen en dakpannen zijn van hetzelfde materiaal als de schuin er tegenover liggende nieuwe kerk van Onze Lieve-Vrouw van Goede Raad aan de Bezuidenhoutseweg. Inspecteur F.C. de Joode maakt kritische opmerkingen over enkele details en geeft aan dat de eerste begroting van 277.00 gulden met 40.000 omlaag gebracht moet worden. Uiteindelijk is het totaalbedrag bij de eindafrekening van de herbouw in 1959 opgelopen tot ƒ 835.392,66 en wordt op deze basis door de gemeente Den Haag vergoed. De Vincentius Vereniging moet 15% van dit bedrag als waarborgsom in de gemeentekas storten.

1956 Op 2 juli wordt de eerste paal geslagen.

1958 In januari wordt het schoolgebouw in gebruik genomen. De officiële opening vindt plaats na Pasen.
Voor het uitvoeren van kunstopdrachten is f 5.200 beschikbaar. Albert Termote maakt hiervoor een fraai reliëf van St. Nicolaas in de buitenmuur van de school.

1980 De Nicolaasschool fuseert met de H. Hartschool en verhuist naar De Sillestraat 202. Het gebouw wordt verkocht aan het bestuur van het Tinbergen College en is sindsdien onder steeds andere namen in gebruik van het dit College en van het ROC Mondriaan.

2015 Renovatie van het gebouw. Aan de Helenastraat 10-12 de School voor Toerisme en Recreatie van het ROC Mondriaan gevestigd.

Gebruikers
St. Nicolaasschool (1958-1980)
Tinbergen College/ ROC Mondriaan (1981 -)

Architect
Johannes (Jan) Mol (1893-1962),
zoon van een Haagse aannemer, ontwikkelt zich na zijn algemene schoolopleiding door zelfstudie en privaatlessen tot bouwkundig opzichter (B.N.A.) bij een grote bierbrouwerij. Vanaf 1921 vestigt hij zich als zelfstandig architect in Den Haag. Hij ontwerpt diverse scholen o.a. de Nicolaasschool en de Sociale Academie in de Helenastraat. Regelmatig heeft hij de leiding bij verbouwingen en uitbreidingen, bijvoorbeeld voor Huize Angela, een internaat aan de Prinsegracht. Jan Mol is lid van de R.K. Kunstenaarsvereniging en regent in enkele besturen.

Bronnen
Archief van de Vincentius Vereniging in Lucas Onderwijs HGA bnr 0963 inv nr 1792-1804

 

Koningin Sophiestraat 24

Koningin Sophiestraat 24a,  gezien naar de Schenkstraat. Op de voorgrond de muur rond de kloostertuin van het Thomasklooster ca 1930

1926 Enkele jaren na de ingebruikneming van de meisjesschool in de Amalia van Solmsstraat vraagt het kerkbestuur van de Liduina parochie onder leiding van pastoor Van den Berg toestemming voor de bouw van een jongensschool. Deze wordt verkregen bij een raadsbesluit van 17 december 1926. Voor de bouwgrond verkopen de zusters Dominicanessen van het Thomasklooster in de Koningin Sophiestraat een stukje van 1400 meter van hun tuin. Architect Klijnen krijgt opdracht om een ontwerp te maken.

1928 In juni geeft de gemeente aan dat het ingediende ontwerp te duur is en Klijnen verandert het in een plan dat wel goedgekeurd wordt. In december wordt het contract met de aannemer J. de Vos uit Amersfoort getekend voor de som van ƒ 110.862,- . Daarna volgde de eerste steenlegging.

1930 In mei wordt het nieuwe schoolgebouw aan de Koningin Sophiestraat 24a ingewijd en in gebruik genomen door de Sint Bavoschool. Het gebouw dat bestaat uit vier bouwlagen met zeven leslokalen en een gymnastieklokaal, valt op door gebogen lessenaarsdaken die aan de voorzijde forse oversteken hebben in de vorm van luifels. Door de opvallende hoofdingang wordt weleens de bijnaam ‘De school met de luifel’ gebruikt. De raampartijen zijn breed. Inwendig is veel aandacht besteed aan het trappenhuis met een fraaie trapleuning en de voor die tijd uitzonderlijk versprongen etage-afdeling. Klijnen zorgt ook voor het ontwerp van het schoolmeubilair en heeft veel oog voor details, bijvoorbeeld door variaties in het tegelwerk.

1977 Het schoolgebouw wordt verbouwd en aangepast voor huisvesting van de St.Paulschool. onder leiding van …? 2000 Na een periode van leegstand geeft de Stichting Haagsche Schoolvereeniging opdracht voor een grondige renovatie van het gebouw om te kunnen dienen als dependance van de Primary School aan Nassaulaan 26. Het Bouw en Aannemingsbedrijf Meuzelaar en Van der Kruk heeft bij de verbouwing die ruim een half miljoen euro kost, veel nadruk gelegd op het bouwkundig in goede staat brengen van het gebouw. Door het gebruik van frisse kleuren voor het schilderwerk krijgt de school een eigentijdse uitstraling.

Gebruikers

1930-1972 Sint Bavoschool voor jongens

1977- 1998 St. Paulschool, een school voor kinderen met leer- en opvoedingsproblemen.

2000 Dependance van de Haagsche Schoolvereeniging.

Architect

ir. M.P.J.H. Klijnen (1887-1973) studeert in Aken aan de Königliche Technische Hochschule en is vanaf 1914 werkzaam op Het Timmerhuis, het architectenbureau van de gemeente Rotterdam. Hij werkt daarbij samen met de architecten Granpré Molière en Verhagen. Hij conformeert zich echter niet aan de vernieuwingsstromingen in die tijd maar ontwikkelt een geheel eigen stijl. Veel van zijn ontwerpen zijn bekroond met prijzen maar zijn om diverse redenen echter nooit uitgevoerd. In 1919 aanvaardt hij als zelfstandig ontwerper de opdracht voor de bouw van twee scholen en een klooster in de Liduinaparochie dicht bij zijn huis en architectenbureau in de Carpentierstraat. In de crisisperiode van de jaren dertig werkt hij mee aan stadsuitbreidingen in Heerlen en Maastricht. Tijdens en na de Tweede Wereldoorlog werkt hij samen met architect J. Oud en anderen aan de wederopbouw. Tot zijn dood in 1973 blijft hij bezig met vernieuwingen.

Bronnen

Over symmetrie: naar aanleiding van een bijzondere RK school aan de Amalia van Solmsstraat te ‘s-Gravenhage, architect ir. J. Klijnen / A. Boeken, in: Bouwkundig Weekblad jrg 45 (5 januari 1924) nr 1 p 3-8.

Architectuur in Bezuidenhout St. Liduina, St. Thomas, St. Bavo / Aletta de Ruiter en Marcel Duquesnoy in: Bezuidenhout Koerier 19 november 1998.

M.P.J.H. Klijnen (1887-1973) individualist en estheet / A. Drijber-Vos. Rotterdam. – Bonas NAi. 1998. Archief van de scholen van de Liduina parochie (in HGA Lucas bnr 963) inv nrs 0793-810.

 

Amalia van Solmsstraat 157

Amalia van Solmsstraat 157-159, Ir. M.P.J.H. Klijnen) ca 1965

1919 Het kerkbestuur van de pas opgerichte Liduinaparochie bij de Schenkkade geeft opdracht aan architect Jos Klijnen om een meisjesschool te ontwerpen in de Amalia van Solmsstraat. Het oorspronkelijke ontwerp heeft een symmetrische opbouw met een deels terugspringend middendeel van drie lagen en vier lagen aan de hoge zijvleugels. De bouw heeft plaats in meerdere fasen.

1920 In september komen twee klaslokalen gereed die gebruikt worden voor het onderwijs van de zusters Dominicanessen aan 27 leerlingen in de eerste klas en 22 in de tweede. De nieuwe school wordt 14 september plechtig ingewijd. Door een crisis wordt de bouw tijdelijk onderbroken. In de loop van het jaar 1921 wordt de bouw hervat. Zeven leslokalen en een natuurkundelokaal dat ook voor tekenlessen gebruikt wordt, worden voltooid.

1924 Een tweede bouwfase vindt plaats. Er worden nog eens tien lokalen, een gymnastieklokaal en spreekkamers bijgebouwd door aannemer Kokshoorn uit Voorburg. Hij wijkt hierbij echter af van de oorspronkelijke symmetrische opzet door alleen het linkerdeel en het middendeel te voltooien. Voor de zusters Dominicanessen wordt tussen school en kerk in de aangrenzende Koningin Sophiestraat het Thomas Klooster gebouwd. Beide gebouwen zijn voorzien van grote zadeldaken met ver overstekende dak-overschotten. In de gevel van het schoolgebouw maakt Klijnen karakteristieke details met kantelen en zogenaamde geprononceerde cordonlijsten. Opvallend zijn ook stenen bollen die her en der op de kantelen geplaatst zijn. Op het dakterras van de school is zelfs een tijdje een pergola geplaatst.

1948-1952 De geplande rechtervleugel ontstaat pas bij een verbouwing onder leiding van architect Jan Mol in beginjaren vijftig. Uit een brief van Klijnen aan architect M.J. Granpé Molière blijkt dat Klijnen het niet eens is met de uitvoering en zich gepasseerd voelt.

1956 Er vindt opnieuw een verbouwing plaats. De bestaande houten trap wordt vervangen door een betonnen. Op zolder worden leslokalen verbouwd en in de gang worden toiletten gemaakt.

1985 De gymzaal wordt gerenoveerd.

Gebruikers
Liduinaschool (1920 -)
Liduinaschool voor mavo / ulo (1925-1971)

Architecten./ ir. M.P.J.H. Klijnen (1887-1973) studeert in Aken aan de Königliche Technische Hochschule en is vanaf 1914 werkzaam op Het Timmerhuis, het architectenbureau van de gemeente Rotterdam. Hij werkt daarbij samen met de architecten Granpré Molière en Verhagen. Hij conformeert zich echter niet aan de vernieuwingsstromingen in die tijd maar ontwikkelt een geheel eigen stijl. Veel van zijn ontwerpen zijn bekroond met prijzen maar zijn om diverse redenen echter nooit uitgevoerd. In 1919 aanvaardt hij als zelfstandig ontwerper de opdracht voor de bouw van twee scholen en een klooster in de Liduinaparochie dicht bij zijn huis en architectenbureau in de Carpentierstraat. In de crisisperiode van de jaren dertig werkt hij mee aan stadsuitbreidingen in Heerlen en Maastricht. Tijdens en na de Tweede Wereldoorlog werkt hij samen met architect J. Oud en anderen aan de wederopbouw. Tot zijn dood in 1973 blijft hij bezig met vernieuwingen.

Johannes (Jan) Mol (1893-1962), zoon van een Haagse aannemer, ontwikkelt zich na zijn algemene schoolopleiding door zelfstudie en privaatlessen tot bouwkundig opzichter (B.N.A.) bij een grote bierbrouwerij. Vanaf 1921 vestigt hij zich als zelfstandig architect in Den Haag. Hij ontwerpt diverse scholen o.a. de Nicolaasschool en de Sociale Academie in de Helenastraat. Regelmatig heeft hij de leiding bij verbouwingen en uitbreidingen ,bijvoorbeeld voor Huize Angela, een internaat aan de Prinsegracht. Jan Mol is lid van de R.K. Kunstenaarsvereniging en regent in enkele besturen.

Bronnen
Over symmetrie: naar aanleiding van een bijzondere RK school aan de Amalia van Solmsstraat te ‘s-Gravenhage, architect ir. J. Klijnen / A. Boeken, in: Bouwkundig Weekblad jrg 45 (1924) nr 1 ( 5 januari) p. 3-8
Architectuur in Bezuidenhout St. Liduina, St. Thomas, St. Bavo / Aletta de Ruiter en Marcel Duquesnoy in Bezuidenhout Koerier 19 november 1998
M.P.J.H. Klijnen (1887-1973) individualist en estheet / A. Drijber-Vos. – Rotterdam. Bonas NAi. 1998
Archief van de scholen van de Liduina parochie (in HGA Lucas bnr 963) inv nrs 0793-810.

Merkusstraat 19

Nutsschool Merkusstraat

Nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

 

 

Van der Parrastraat 7

Van der Parrastraat 7, Ontworpen in 1924 door architect Dirk Roosenburg. Het pand is nu omgebouwd tot appartementencomplex

1920 De Gemeenteraad besluit om de tijdelijk in percelen aan het Juliana van Stolbergplein nr 3 en 4 gevestigde kopschool voor ulo in een definitief gebouw onder te brengen. B en W dragen Gemeentewerken op om een plan te ontwerpen voor een school met 12 leslokalen, een handenarbeid, teken- en natuurkundelokaal op een gemeenteterrein aan de Van der Parrastraat in het Bezuidenhout.

1922 Omdat Gemeentewerken meer dan genoeg werk heeft aan de bouw van nieuwe scholen in de stad wordt een contract gesloten met architect R.D. Roosenberg om de school te ontwerpen. Hij ziet daarbij af van de auteursrechten. Op 10 juli levert hij het eerste schetsontwerp in, dat nog enige wijzigingen moet ondergaan wat betreft de grootte van de vaklokalen en de ruimte op zolder die geschikt gemaakt moet worden voor avondtekenonderwijs.

1923 De Gemeenteraad besluit om gelden beschikbaar te stellenvoor het nieuwe schoolgebouw.

1924 De aanbesteding vindt plaats op 8 augustus en wordt gegund aan aannemer S. Verrijp voor f 133.300. Bij de start van de bouw heeft hij al moeilijkheden met de Haagse Bond van Grondwerkers omdat hij grondwerkers van buiten Den Haag heeft ingezet. Ook is er kritiek dat Verrijp drie metselaars op 10 december heeft ontslagen om te voorkomen dat hij met kerst moet door betalen,

1925 Als de bouw in volle gang is, verkeert aannemer Verrijp in financiële moeilijkheden en wordt failliet verklaard. De heren A Verkerk en Otto Corba hebben zich borg gesteld en worden 29 mei 1925 door burgemeester en wethouders gesommeerd het werk volgens bestek 20 van 1924 onverwijld op te nemen en verder uit te voeren. Ondanks bovengenoemde moeilijkheden wordt de bouw toch voltooid. Het nieuwe schoolgebouw wordt eind 1925 in gebruik genomen.

Het gebouw van architect Dirk Roosenburg is een degelijk gebouw dat qua stijl gerekend wordt tot een voorbeeld van de Nieuwe Haagse school. Dat wordt gekenmerkt door massieve grote muurvlakken van baksteen en brede horizontale natuurstenen of betonnen randen, een symmetrische indeling en uitspringende luifels. Aan weerszijden van het gebouw in de Van der Parrastraat is een entree gemaakt voor eventueel gebruik van twee scholen. Bij de entreepartijen blikt vanaf een console een uiltje de bezoekers tegemoet. Binnen zijn de gangen en trappenhuizen voorzien van creatief mozaïek werk. Zowel de muren als de vloeren zijn in geel/antraciet steenwerk uitgevoerd. De monumentale trappenhuizen hebben smeedwerk in art nouveaux-stijl en geglazuurde bakstenen in twee kleuren langs trappen en gangen.

1995 Vanaf ca 1995 heeft het gebouw geen onderwijsbestemming meer.

2001 Het college van Burgemeester en Wethouders gaat op 1 mei akkoord met het voorstel om het voormalige schoolpand, gelegen aan de Van der Parrastraat 5-7 , te renoveren. De herontwikkeling van de locatie komt voort uit een verzoek van de Stichting Bezuidenhout-Midden aan de Gemeenteraad uit december 1998.

Het architectenbureau Rappange heeft in opdracht van de gemeente een haalbaarheidsstudie gedaan naar het hergebruik van het gebouw. Het resultaat hiervan is dat het middendeel van het gebouw een woonfunctie krijgt, de bijbehorende gymzaal wordt verbouwd tot kinderdagverblijf en er een verdiepte parkeergarage wordt aangelegd met ongeveer 52 parkeerplaatsen. In deze parkeergarage worden naast de benodigde parkeerplaatsen voor de woningen en het kinderdagverblijf, tevens parkeerplaatsen voor de buurt gemaakt die aan hen verkocht kunnen worden.

(Den Haag 1887-1962) is een Nederlands architect. Hij studeert van 1905 tot 1911 aan de Technische Hogeschool in Delft. Daarna volgt hij nog een jaar colleges aan de École des Beaux Arts in Parijs. Hij vindt een baan bij Jan Stuyt voor de Rijksgebouwendienst. Later wordt hij leerling van en tekenaar voor Berlage. Vanaf 1919 werkt hij met A.H. op ten Noort en L.S.P. Scheffer samen binnen het bureau TABROS, in 1921 koopt hij zichzelf uit en start zijn eigen bureau. Hij vestigt zich in het atelier van de schilder Arie Martinus Lugt aan de Kerkhoflaan in Den Haag. Op dat terrein bouwde hij ook zijn eigen woonhuis, waarin nu architectenbureau Atelier Pro is gevestigd.

Gebruikers
Mulo van der Parrastraat, Hannie Schaftschool (1925-1964)
Van Hoogstratenschool (1945-1954)
Openbare lagere school Van der Parrestraat, Hannie Schaftschool (1959-1985)

Christelijke Scholengemeenschap voor Handel en Administratie, Christelijke Detailhandelsvakschool (1965-1995 ca)

Bronnen

Archief van Gemeentewerken 1920-1929 Hga bnr 0484 inv nr doos 38a en 38b

RIS085872-28-5-2001 Projectdocument Van der Parrastraat 5-7
Architectuur in Bezuidenhout Van der Parraschool, Bezuidenhoutkoerier 29 jan. 1998

 

De Sillestraat 199

Van Heutszstr  2

 

de Sillestraat 199  2 aug 1932

 

1929 De Gemeenteraad besluit op 2 januari medewerking te verlenen aan het stichten van een bijzondere school op gereformeerde grondslag in het uitbreidingsplan achter de Laan van Nieuw Oost Indië bij de Molensloot. Architect C. van Eesteren maakt een schetsplan voor een complex met vier scholen en een kleuterschool. Voor het gebouw van de gereformeerde school aan de Van Heutszstraat 2 / hoek De Sillestraat 199 mag architect Th. Anema de details uitwerken en de bouw begeleiden.

1932 Op 2 september wordt gebouw in gebruik genomen door de gereformeerde De Colignyschool met de ingang aan de Van Heutszstraat 2 en door de openbare lagere school De Sillestraat met de ingang aan de De Sillestraat 199. Aanvankelijk beschikt iedere school over zeven leslokalen op de begane grond of op de eerste verdieping. Op de zolder is een handenarbeidlokaal en een tekenlokaal. De gymzaal wordt gezamenlijk gebruikt.

1943 Aan het gebouw ontstaat schade als gevolg van een bominslag in de nabijheid van de school en door plundering van de school nadat de scholen zijn geëvacueerd.

1950 De pas opgerichte kleuterschool Gaspard de Coligny wordt gehuisvest in enkele lokalen.

1964 De openbare school, inmiddels de Prinses Ireneschool, verlaat het schoolgebouw met het adres De Sillestraat 199. De Gaspard de Colignyschool neemt daarop het gehele complex in gebruik

1990 De Gaspard de Colignyschool wordt opgeheven.

1993 In 1993 beslist de Raad van State dat de het gebouw niet mag worden afgebroken, maar rond 1999-2000 wordt het gebouw toch afgebroken en vervangen door woningen voor ouderen.

Gebruikers
Gaspard de Colignyschool (1932-1990)
Gaspard de Colignykleuterschool (1950-1985)

Bronnen
Archief van Gemeentewerken 1920-1929 Hga bnr 0484 doos 35

Architecten
Cormelis van Eesteren
(1897-1988) studeert architectuur in Rotterdam. Op een studiereis door Europa komt hij in contact met vele internationale architecten en ontwerpers. Hij besluit dat hij stedenbouwkundige wil worden, en volgt daarvoor een opleiding in Parijs. Van Eesterens vroege ontwerpen verraden de invloed van Berlage. In 1925 wint hij een ontwerpwedstrijd voor Unter den Linden in Berlijn. Dit betekent zijn internationale doorbraak. Enkele jaren hierna gaat Van Eesteren aan de slag voor de Gemeente Amsterdan. Het Algemeen Uitbreidingsplan, voor de uitbreiding van Amsterdam, dateert uit de jaren dertig maar werd pas na de Tweede Wereldoorlog uitgevoerd. Van Eesteren houdt bij zijn stedenbouwkundige ontwerpen vast aan de vier primaire functies van de stad wonen, recreëren, verkeer en werken: ‘de functionele stad’. Van Eesteren is van 1930 tot 1947 voorzitter van het Congrès Internationaux d’Architecture Moderne (CIAM), een serie internationale conferenties over moderne architectuur en stedenbouw. In het boek Cornelis van Eesteren. Ontmoeting met de avant-garde 1914-1929 schetst Sandra Guarda het (werkende) leven van Van Eesteren, hoe hij zich tot stedenbouwkundige ontwikkelde en zijn betrokkenheid bij de internationale avant-garde.

Thomas Anema (1873-1952) is vooral bekend geworden als architect van kerken (onder meer de Bethelkerk te Scheveningen en de Nieuwe Zuiderkerk in Den Haag). Hij ontwierp ook scholen waaronder Marnix gymnasium en een HBS te Rotterdam en het Christelijk Lyceum De Populier te Den Haag en veel woningen.

 

Spaarwaterstraat 21,  Op 1 september 1954 in gebruik genomen ca 1954

1954 gebouw bestaande uit een lagere school en een Mulo. Het ontwerp is van de hand van architectenbureau G. Nijhoff / M. Dijkerman en W. Swemle.

Wilhelmina van Pruisenstraat 49

Prins Bernardschool Wilhelmina van Pruisenstraat

Nog geen aanvullende informatie bekend

De Sillestraat 203

De Sillestraat 203-201,  aug 1988

1945 De Gemeenteraad besluit op 11 oktober tot herbouw van de H. Hartschool voor meisjes die gevestigd is aan de Paulinastraat 4 door het bombardement op het Bezuidenhout is verwoest. De Sint Wilibrordus Vereniging vraagt aan architect ir. W. Wouters om een ontwerp te maken. De bouw wordt opgenomen in het uitbreidingsplan Molensloot II. Bij de aanbesteding op 14 januari 1960, zijn de gebr. Kwaaitaal uit Rotterdam de laagste inschrijvers voor f 316.550. De school bevat een ruime hal bij de entree, vier klaslokalen op de begane grond, drie op de verdieping, en een gymnastieklokaal. Kunstenaar R. Van Lamsweerde maakt voor f 5.000 een kunstwerk in de vorm van een mozaïek op de buitengevel.

1960 Op 14 april wordt de eerste paal geslagen.

1961 De H. Hartschool verhuist van de tijdelijke locatie Prinses Irenelaan naar het nieuwe gebouw in De Sillestraat 203. De inzegening vindt plaats op 1 december door pastoor Van Alphen. Na het officiële deel kregen de leerlingen een voorstelling met poppenspel van Guido van Deth.

1984 De Vuurvlinder verhuist naar de Diamanthorst 10.

Gebruikers

De Vuurvlinder, Heilig Hartschool (1961-1984)

Architecten

Ir. W. C. Wouters (1897-1960), architect te Wassenaar van 1946 tot zijn onverwachte dood in 1960 bouwkundig inspecteur en adviseur van de Sint Willibrordusvereniging. Hij ontwerpt onder meer de R.K. scholen in Moerwijk aan de Raaphorstlaan en de Tinaarlostraat en de Antonius en Lodewijkkerk. In het Bezuidenhout ontwerpt hij de H. Hartschool in de Sillestraat en de kweekschool Cor Mariae in de Helenastraat.

Na zijn dood wordt zijn werk voortgezet door J. Strik en ir. N.de Bruijn bna.

Bronnen

Archief van Gemeentewerken 1960-1969 Hga bnr 0484 inv nr 7677, 7689 en 7858

Van den Boschstraat 2

1e Van den Boschstraat 2,

895 Op verzoek van de Vereeniging Haagsche Kook en Huishoudschool ontwerpt architect W.B. van Liefland een monumentaal schoolgebouw op een terrein tussen de 1e en 2e Van den Boschstraat in het Bezuidenhout. Bij de aanbesteding op 9 november is L. Koolen de laagste inschrijver voor f 71.687, dit wordt na enig onderhandelen bijgesteld tot f 64.000.

1896 Op 18 november wordt de school officieel geopend. In het architectuur- en bouwtijdschrift De opmerker zijn enkele fraaie litho’s afgedrukt met onderstaande toelichting: ‘Dit gebouw wordt opgetrokken op een daarvoor allergunstigst gelegen terrein tusschen de beide Van den Boschstraten, tegenover de zoo schilderachtige Engelsche kerk en beslaat een oppervlakte van ruim vierduizend meters met inbegrip van tuin en vrije omgeving. Gelegen te midden eener rijke omgeving is het plan regelmatig, zoveel mogelijk zonder gangen en op zeer eenvoudige wijze ontworpen. De hoofdgedachte was ruime hooge goed verlichte en geventileerde lokalen te verkrijgen. Allen zoveel mogelijk gelegen aan een groote trappenhal en met elkaar in gemeenschap gebracht ten einde daardoor orde en onmiddellijke bekendheid met de gehele inrichting te verkrijgen. Voor het doel zijn drie afzonderlijke toegangen ontworpen en wel een voor de internen een voor de volksklasse en een voor de zaal van openbare lessen waardoor iedere afdeling als het ware afzonderlijk geheel vrij en ongestoord hare oefeningen kan houden. Omtrent de inrichting der zalen en verschillende lokalen en ook omtrent de ligging ten opzichte van elkander geeft het ontwerp voldoende licht waarom eene verdere uiteenzetting overbodig geacht mag worden. De gevel is opgetrokken uit baksteen, afgewisseld met arduin en witte steen en op eenvoudige wijze ontworpen.’
Peter van Dam schetst het als volgt: De kookschool lijkt op een grote villa beïnvloed door Zwitserse chalet en neo stijlen. De instelling telt drie leskeukens, een was- en strijklokaal, een naailokaal, twee theorielokalen, een eet- en woonkamer, alsmede kamers voor enkele internaat leerlingen, de directrice en de leraressen. De leerlingen worden er opgeleid tot leraressen koken.

1901 Als gevolg van financiële problemen wordt de kookschool opgeheven.

1903 Het gebouw wordt verhuurd aan de ’s-Gravenhaagsche Vakschool voor meisjes.

1945 Bij het bombardement van het Bezuidenhout op 3 maart wordt de school volledig verwoest.

Gebruikers

Haagsche Kook en Huishoudschool (1896-1901)

’s-Gravenhaagsche Vakschool voor meisjes (1903-1945)

Architect

Wilhelmus Bernardus van Liefland (1857-1919). Zijn vader was als opzichter en architect in Rotterdam en Den Haag werkzaam, waar Wilhelmus respectievelijk een opleiding aan de ambachtsschool (omstreeks 1873) en de Akademie voor Beeldende Kunsten genoot (1876). Tijdens zijn kortstondige studietijd in Den Haag, timmerde Van Liefland al goed aan de weg. Vanaf 1877 verwierf hij zijn eerste opdrachten. Zijn eerste belangrijke opdracht in 1885 betrof het ontwerp voor vernieuwende arbeiderswoningen in de arme Haagse Schildersbuurt, de zogenaamde ‘Van Ostadewoningen’, die vijf jaar later een vervolg kreeg in de vorm van een tweede reeks van blokken arbeiderswoningen in de Schildersbuurt (’t Fort). Hij heeft tussen 1880 en 1907 een uitgebreide architectenpraktijk in Den Haag en Scheveningen. Aanvankelijk in neorenaissance-stijl, maar na 1900 is hij een van de toonaangevende Art Nouveau-architecten.

In Haagse kringen, en met name bij het katholieke bevolkingsdeel, stond Van Liefland bekend als een veelgevraagd architect. Ook maatschappelijk was hij actief. In 1898 is hij gekozen tot voorzitter van de katholieke kieskring van zijn district, waardoor hij tot 1919 lid was van de Haagse gemeenteraad. In deze functie speelde hij een belangrijke rol bij de gemeenteraadsbeslissingen over een aantal ingrijpende verkeersdoorbraken in de Haagse binnenstad, bijvoorbeeld bij de Hofvijver en de Groenmarkt. Ook maakte hij plannen voor de uitbreiding van Den Haag Zuid-West, waarvan slechts een deel werd uitgevoerd. Kenmerkend voor Van Liefland is dat hij deze ingrepen in een veel groter stedenbouwkundig kader wist te plaatsen.

Bronnen

De Opmerker 1996 p44

Peter van Dam (2016) W.B. van Liefland 1857-1919. Eigenzinnig Haags architect en Stedenbouwkundige. Uitgeverij de Nieuwe Haagsche. p55-56 en 135

 

Louise Henriëttestraat 10

Louise Henriëttestraat 10, ‘ ca 1920

Nog geen verdere informatie beschikbaar

Rooseboomstraat 10

School Rooseboomstraat

Nog geen verdere informatie beschikbaar

Amalia van Solmsstraat 70

Amalia van Solmsstraat 70,  1966 fotoburo meyer

Nog geen verdere informatie beschikbaar

Derde van den Boschstraat 22

3e Van den Boschstraat 22, hoofdportiek en conciergewoning  (later Theresiastraat) nov 1961

Nog geen verdere informatie beschikbaar

Bezuidenhoutseweg 40

Bezuidenhoutseweg Zandvliet
Bezuidenhoutseweg 40, Zandvliet (1967 ’68, arch. L. Cussell, J. Cussell en A.H. Willems) ca 1968

Nog geen verdere informatie beschikbaar

 

Helenastraat 11

Helenastraat 11,  aug 1988

1956 De Sint Willibrordus Vereniging geeft opdracht aan architect W. Wouters om een ontwerp te maken voor een nieuw schoolgebouw voor de katholieke kweekschool Cor Mariae op een terrein achter de kerk van OLV van Goede Raad aan de Bezuidenhoutseweg. Het kweekschoolgebouw in de Oude Molstraat 34 is afgekeurd. Het ministerie van Onderwijs geeft toestemming voor de aankoop van 4500 m2 grond in de Helenastraat.

1960 Het plan van ir. W. Wouters wordt goedgekeurd. Het gebouw bestaat uit drie etages en een souterrain. De hoofdvleugel gaat tweemaal vier leslokalen, een lokaal voor gemeenschappelijke activiteiten en een tekenlokaal omvatten. De ene zijvleugel krijgt een handwerklokaal en enkele gymnastiekruimten, in de andere vleugel komen de dienstvertrekken en het natuurkundelokaal. Voorts is er een leeszaal met bibliotheek gepland. In het plan moeten in opdracht van het ministerie nog enige bezuinigingen worden doorgevoerd die de architect verwerkt. Helaas overlijdt de heer Wouters voor hij deze wijzigingen kan doorvoeren.

1961 Het bestuur vraagt Architectenbureau voorheen ir. W. Wouters en dan onder directie van Jac. Strik arch bna om de bouw te realiseren. De aanbesteding vindt plaats op 13 januari. Van de 37 inschrijvers is aannemingsmaatschappij G.J. Evers uit Bloemendaal de laagste inschrijver en het werk wordt aan hem gegund voor f 901.208.
Op 16 mei wordt de eerste paal geheid door pastoor Van Alphen van de parochie O.L.V. van Goede Raad. De 260 kweekschoolleerlingen, voorafgegaan door een jeugddrumband en de kweekschoolvlag meevoerend, slaan gelijktijdig met een kartonnen paalstaketsel waarop verschillende data van de bouw zijn vermeld.

1963 Op 25 november wordt het nieuwe gebouw ingewijd door de deken van Den Haag, mgr. W.A. Bokeloh, gevolgd door een muzikaal feestprogramma met bijdragen van leerlingen en docenten.

1984 Na de fusie met de Pedagogische Academie Mariahoeve tot de Haagse Katholieke Pabo verhuizen de leerlingen naar de locatie aan de Diamanthorst 16. Het gebouw wordt verhuurd en later verkocht aan het Tinbergen College, dat in 2017 is uitgegroeid tot ROC Mondriaan.

2014 Renovatie van het gebouw.

2015 De School voor Orde en Veiligheid van het ROC Mondriaan is in het gebouw Helenastraat 11 gevestigd.

Gebruikers
Cor Mariae PA-Pabo / Kweekschool 1963-1984)
Tinbergen College (1984 -1998)
ROC Mondriaan (1998  – )

Architect
ir W. C. Wouters
(1897-1960) te Wassenaar is van 1946 tot zijn onverwachte overlijden in 1960 bouwkundig inspecteur/ adviseur van de Sint Willibrordus Vereniging. Hij ontwerpt onder meer de R.K. scholen in Moerwijk aan de Raaphorstlaan en de Tinaarlostraat en de Antonius en Lodewijkkerk. In het Bezuidenhout ontwerpt hij de H. Hartschool in de Sillestraat en de nieuwbouw van de kweekschool Cor Mariae in de Helenastraat.

Bronnen
HGA 0963 Archief Lucas onderwijs inv.nr. 1458-1460, 1490. Bouw en opening kweekschool Helenastraat 11.

Koningin Marialaan 5

School Marialaan

1952 De Gemeenteraad gaat akkoord met nieuwbouw voor de ‘s Gravenhaagse vakschool voor meisjes ter vervanging van het oude gebouw, dat in maart 1945 door een bombardement is verwoest. Het ontwerp is van de hand van architect A. van Essen. De bouw begint in november.

1954 Op 1 september wordt het gebouw in gebruik genomen door de ‘s-Gravenhaagse Vakschool voor meisjes die na het bombardement in de panden Bezuidenhoutseweg 144 en 197 was gehuisvest. De officiële opening vindt plaats op vrijdag 29 oktober door de inspecteur- generaal van het nijverheidsonderwijs, ir. M. Goote.

Het gebouw met twee verdiepingen bevat zestien lokalen rond een zeer ruime hal waarin het daglicht op bijzondere wijze wordt toegelaten. Daarbij zijn vier praktijklokalen, twee keukens, een waslokaal en een strijklokaal, een teken een zang en muzieklokaal en enkele theorielokalen. In de school is verder een permanente kleuterklas gevestigd waar de leerlingen zich onder leiding van een gediplomeerde kleuterleidser kunnen bekwamen in de omgang met kleuters. In de leskeuken heeft iedere leerling (max 24 per klas) een eigen miniatuurkeukentje met aanrechtkastjes en kooktoestellen met gas en elektriciteit. In een modern ingerichte eetzaal kunnen de gerechten genuttigd worden. In de naailokalen zijn acht moderne trapnaaimachines. In het strijklokaal wordt zowel met elektrische, als met gasverwarmde strijkijzers gewerkt. Tussen het was-en strijklokaal is een droogkamer. Het gebouw met grote ramen heeft tl-verlichting en centrale verwarming in alle lokalen.

1965 Het oorspronkelijke plan voor de gymnastiekzaal en het overblijflokaal wordt uitgevoerd.

1994 Fusie met cluster van het Tinbergen College voor horeca en detailhandel aan de Koningin Marialaan.

2015 Afbraak van het oude gebouw. Op de locatie renovatie en nieuwbouw voor de samentrekking met horeca en/detailhandelschool Koningin Marialaan van ROC Mondriaan.

Theresiastraat

Theresiastraat,  juli 2006 foto Harrewijn, R. van

Nog geen verdere informatie beschikbaar

Juliana van Stolberglaan

Conservatorium Stolberglaan

1976 Het nieuwe gebouw aan de Juliana van Stolberglaan is ontworpen door de Amsterdamse architect L.H.J. Waterman (1974-1980). Hij groepeerde vier bouwvolumes rond een binnenplaats. De gevels aan de straatzijde maken een gesloten indruk. Het lesgebouw aan de Juliana van Stolberglaan heeft acht bouwlagen. De erkers vormen als het ware noten op een notenbalk. De vleugel langs de Utrechtsebaan telt 70 kamers die voor individuele studie gebruikt kunnen worden. In de overige bouwvolumes zijn ontmoetingsruimten, balletstudio’s, concert- en theaterzaal, bibliotheek en leeszaal.

Gebruikers 

Koninklijk Conservatorium voor muziek (1976 – )

Bronnen

C. van Boven e.a. (1998). Gids van de Moderne architectuur in Den Haag. p. 250.

 

Heeft u extra informatie, foto’s, film of verhalen stuur dan als je blieft email naar  geheugen@bezuidenhout.nl

 

Een Bezuidenhout site