Tagarchief: oorlog

Groot onderzoek naar oorlogsjaren in Den Haag

Bron: Algemeen Dagblad
Auteur: Hans Hemmes

De gemeente Den Haag doet een groot, alomvattend onderzoek naar de gevolgen van de luchtoorlog in de Tweede Wereldoorlog. Den Haag was een frontstad tijdens de Duitse bezetting. Het onderzoek duurt twee jaar en zal uitmonden in een boek en tentoonstelling.
De onderzoekers brengen alles nauwgezet in kaart, te beginnen bij de slag om de residentie op 10 mei 1940 en het onderzoek loopt door tot aan de bevrijding.

Ongelukken
Den Haag was een van de zwaarst getroffen steden. Het bekendste is het drama in het Bezuidenhout. Bij het vergissingsbombardement van geallieerden op 3 maart 1945 vielen zeker 500 doden en tienduizenden mensen raakten dakloos. Het drama wordt morgen vanaf 10.00 uur herdacht met een dienst in de Christus Triumfatorkerk, een kranslegging bij het monument aan de Juliana van Stolberglaan en een concert in het Koninklijk Conservatorium.
Voor dit bombardement hadden de V2’s al dood en verderf gezaaid. Ruim zestig Hagenaars kwamen om door ongelukken met het vergeldingswapen waarmee de Duitsers Londen wilden treffen. Maar veel lanceringen gingen mis en de raketten met een springlading van duizend kilo boorden zich in Haagse wijken. De sporen van de verwoestingen zijn nog steeds te zien in de Riouwstraat, Indigostraat en de Willem de Zwijgerlaan.

Ongeschreven
Het onderzoek wil alle gevolgen van de luchtoorlog boven Den Haag in beeld brengen. Het gaat dan niet alleen om verdwenen gebouwen, maar ook om de luchtverdediging. Hoe hebben de overheid, burgers en bedrijven dat geregeld tijdens die bange oorlogsjaren? Er is al veel onderzocht en gepubliceerd, maar volgens een woordvoerder van de gemeente zijn er nog steeds ‘stukjes ongeschreven geschiedenis’, nog vele nauwelijks bekende sporen, zoals schuilplaatsen en -kelders die nog steeeds blijken te bestaan.
De onderzoekers hopen op tips over nog onbekende verwoesting, luchtafweer of schuilplaatsen. Die zijn welkom op monumentenzorg@denhaag.nl.

Noteer alvast in uw agenda: 5 maart, herdenking bombardement Bezuidenhout

Oude foto’s van het Bezuidenhout laten een straatbeeld zien waar nu slechts een kleine erfenis van over is. Maar het bombardement van 3 maart 1945 veranderde niet alleen het uiterlijk van de wijk drastisch. Ook de plattegrond is veranderd omdat vele straatnamen en pleinen sindsdien zijn verdwenen.

Via de Gispenwinkel de Prins Clauslaan oversteken naar de Theresiastraat. Het is een herkenbare route voor iedereen die weleens vanuit het Centraal Station het Bezuidenhout inwandelt.

1945_bzh_wijk_stratenpatroon

Wie een plattegrond en foto’s van voor 3 maart 1945 erbij pakt, ziet echter een heel andere route. De Prins Clauslaan is aangelegd op de plek waar de Eerste van den Boschstraat lag. Deze straat, ook wel de ‘Eerste’ genoemd, was een van de grootste straten van de wijk en liep net als de Laan van Nieuw-Oost Indië helemaal door tot aan de Schenkkade.

Een ander voorbeeld is de Theresiastraat die vroeger pas begon ter hoogte van Bij Mauce. Wat voor ons nu het eerste deel van de straat is, heette vroeger de Derde van den Boschstraat. We zouden zo nog wel even door kunnen gaan, met heimwee terugdenkend aan een tijd die de meeste Bezuidenhouters niet meer bewust hebben meegemaakt.

1905_boschstraat-1e_anglicaansekerk

Herdenking
Het verhaal van het bombardement wordt jaarlijks rond 3 maart herdacht. Daarnaast is het verhaal verbeeld in een historische wandelroute langs 13 informatieborden die door Stichting 3 maart ’45 en wijkbewoners is gerealiseerd. De historische wandeling is het gehele jaar door te wandelen. Meer informatie vindt u op www.bb45.nl.

Herdenking bombardement op 5 maart
Op zondag 5 maart 2017 vindt de jaarlijkse herdenking van het bombardement op het Bezuidenhout plaats. Stichting 3 maart ’45 nodigt u uit hierbij aanwezig te zijn en gezamenlijk stil te staan bij deze zwarte dag in de geschiedenis van Den Haag. Het programma bestaat uit drie onderdelen:
– 10.00 uur: herdenkingsdienst (Christus Triumfatorkerk)
– 12.00 uur: kranslegging voor de slachtoffers (Juliana van Stolbergmonument)
– 13.00 uur: herdenkingsconcert (Koninklijk Conservatorium)

Lees hier meer over het bombardement.

Oorlog in mijn Buurt – educatief project Den Haag januari t/m mei 2016

De stichting Oorlog in mijn Buurt organiseert educatieve projecten voor basisscholen, waarin leerlingen uit de hoogste klassen de kans krijgen ouderen te interviewen die tijdens de oorlog in de wijk woonden waar de leerlingen nu opgroeien.

De kinderen bezoeken in drietallen (oud-)bewoners van hun wijk. Ze worden hierbij begeleid door de stichting Oorlog in mijn Buurt. Voorafgaand aan de interviews worden verschillende gastlessen gegeven in de klas, over de lokale oorlogsgeschiedenis en over hoe zij moeten interviewen. Ondertussen werken de leerlingen in speciale werkboekjes aan hun eigen historisch onderzoek. Dit maakt van de leerlingen ‘echte’ historici en journalisten en bereidt hen voor op de interviews met ooggetuigen van oorlog in hun buurt.

Door verhalen uit de eerste hand te horen, wordt het historisch besef over hun eigen buurt versterkt. De leerlingen voelen zich daardoor verantwoordelijk deze verhalen zo goed mogelijk over te dragen aan anderen. Zij worden hiermee ‘Erfgoeddragers’.

Oorlog in mijn Buurt wordt al een aantal jaren in Amsterdam uitgevoerd en heeft tot veel bijzondere ervaringen geleid. Meer informatie hierover is te vinden op www.oorloginmijnbuurt.nl
In de eerste helft van 2016 zal het project worden uitgevoerd in drie Haagse wijken: de Vogelwijk, het Bezuidenhout & Mariahoeve en het Centrum. Thema’s die in deze wijken centraal staan zijn de Jodenvervolging, de Atlantikwall en het bombardement van 3 maart 1945.

De stichting Oorlog in mijn Buurt is op zoek naar (oud-)bewoners van deze wijken, of uit omliggende wijken, die mee willen werken met het project en ervoor openstaan te worden geïnterviewd door leergierige jonge leerlingen uit de wijk.

Het project leidt tot buurtcohesie en verbindt verschillende generaties met elkaar. Het zal voor veel buurtbewoners interessant om over dit project te lezen.

Voor meer informatie kunt u terecht bij de zakelijk leider van Oorlog in mijn Buurt- Den Haag, Inge Brouwer (inge@oorloginmijnbuurt.nl 06-222.69.555)

Bezuidenhouter maakt vogeldagboek over oorlog

DEN HAAG – In Den Haag verschijnt later deze maand een uniek Vogeldagboek dat is gemaakt tijdens de Tweede Wereldoorlog.
Hagenaar Henk Kortekaas ging toen met zijn vrienden vogels kijken in het Bezuidenhout en bij de Nieuwkoopse Plassen. Hij illustreerde het met tekeningen en foto’s. Voor het boek zijn de plekken bezocht waar de vriendenclub in de oorlog kwam. Kortekaas was toen een tiener, hij overleed negen jaar geleden.
Vogelbescherming Nederland heeft contact gezocht met zijn nabestaanden en de teksten bewerkt. Het ‘Geheim Vogeldagboek’ wordt op 23 april gepresenteerd in het bezoekerscentrum Nieuwkoopse Plassen.